تهران، تهرانپارس، بین فلکه دوم و سوم کوچه رحمانی، ساختمان پزشکان 114

شماره ثابت: 02176700518

شماره همراه: 09031707457

شنبه ۱۰ – 14 / دوشنبه 10 – 14 / چهارشنبه ساعت 16 – 20

دکتر سعیده اسدی » بیماری های زنان » بیماریهای مقاربتی؛ انواع، علائم، تشخیص و درمان
مدت زمان مطالعه ۱۲ دقیقه

بیماریهای مقاربتی؛ انواع، علائم، تشخیص و درمان

برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[کل: 0 میانگین: 0]
مدت زمان مطالعه 11 دقیقه

اگر فرد به هر نحوی رابطه­ ی جنسی داشته باشد، اعم از این که این رابطه به شکل مقعدی یا دهانی یا واژینال باشد، می­ تواند در معرض ابتلا به بیماری های مقاربتی قرار گیرد. تمام افراد فارغ از این که متاهل باشند یا مجرد در صورت داشتن روابط جنسی می­توانند در خطر ابتلا به این بیماری ها قرار داشته باشند. از همین روی، امید به این که شریک جنسی فرد حامل این بیماری ها نباشد چندان منطقی به نظر نمی­رسد.

برخی از وسایل پیشگیری مثل کاندوم ها در صورتی که به درستی مورد استفاده قرار گیرند می­ توانند تا حد زیادی از خطر ابتلا به بیماری های مقاربتی بکاهند. اما باید در نظر داشته باشید که یک روش قطعی برای پیشگیری از این بیماری ها وجود ندارد و برخی علائم این اختلالات واضح نیستند. در صورتی که به خود یا شریک جنسی خود مشکوک شوید بهتر است که فورا به پزشک مراجعه کنید. برخی از این بیماری ها به سادگی درمان می ­گردند و برخی دیگر درمان پیچیده­ تری دارند.

بیماری-مقاربتی

عوارض عدم تشخیص بیماری های مقاربتی

علاوه بر مشکلاتی که خود بیماری برای فرد ایجاد می­ کند، خطر ابتلا به بیماری هایی مشابه ایدز با ابتلا به بیماری های مقاربتی افزایش می­ یابد. بدین علت است که برخی از این بیماری ها سیستم ایمنی را در نواحی جنسی تحریک می­کنند یا سبب ایجاد زخم در این نواحی می­ شوند که خود زمینه­ ی افزایش خطر ابتلا به سایر بیماری ها را فراهم می آورد. برخی از این بیماری های درمان نشده نیز می­ توانند منجر به ناباروری گردند. آسیب به برخی از اندام های بدن و یا برخی از انواع سرطان ها و مرگ نیز جز سایر عوارض این اختلالات هستند.

بسیاری از بیماری های نواحی جنسی که در اثر رابطه­ ی جنسی منتقل می­ گردند علائم مشخصی ندارند. حتی بدون داشتن علامت مشخص نیز ممکن است انتقال بیماری از طریق شریک جنسی صورت پذیرد. به همین دلیل باید از وسایل پیشگیری در حین رابطه­ ی جنسی بهره برد و سالانه برای غربالگری بیماری های جنسی مراجعه کرد. تشخیص زود هنگام بیماری به درمان آن کمک شایانی خواهد کرد. برای شناسایی بیماری ابتدا بهتر است با انواع این بیماری ها و نشانه­ های بروز آن ها آشنا شوید.

انواع بیماری های مقاربتی

  • کلامیدیا
  • گانوریا
  • تریکومونیازیس
  • ایدز
  • هرپس تناسلی
  • پاپیلومای انسانی و زگیل های تناسلی
  • هپاتیت
  • سفلیس
  • نوروسفلیس

علائم و علت بیماری های مقاربتی

کلامیدیا

کلامیدیا یکی از عفونت های باکتریایی است که سیستم تناسلی انسانی را آلوده می سازد. تشخیص بیماری کلامیدیا در مراحل اولیه دشوار است چرا که نشانه­ی خاصی ندارد و یا نشانه های آن اغلب زودگذر هستند. زمانی که نشانه های بیماری شروع می­ شوند اغلب بین یک تا سه هفته از شروع بیماری گذشته و علائم آن ممکن است خفیف بوده و به سرعت سپری گردند. این نشانه ها می توانند شامل موارد زیر باشند:

  • ادرار دردناک
  • درد نواحی زیرین شکم
  • ترشحات واژن در زنان
  • احساس درد در حین رابطه­ی جنسی در بانوان
  • خونریزی بین دوره ها برای بانوان
  • درد بیضه ها در مردان

بیماری کلامیدیا

بیماری گانوریا

گانوریا نوعی بیماری باکتریایی است که علاوه بر نواحی جنسی در مناطقی از بدن مشابه گلو، دهان، چشم ها و مقعد نیز رشد می­ کند. به طور معمول علائم آن پس از ده روز نمایان می شود. در برخی افراد ظهور این علائم ممکن است تا چند ماه به طول بینجامد. علائم این بیماری شامل موارد زیر است:

  • ترشحات غلیظ، کدر یا خونی از واژن و آلت تناسلی
  • احساس درد و سوزش حین دفع ادرار
  • خونریزی های شدید در حین عادت ماهیانه و یا بین هر دوره
  • بیضه های ورم کرده و دردناک
  • حرکات شکمی دردناک
  • خارش مقعد

بیماری-گانوریا

تریکومونیازیس

تریکومونیازیس یکی از بیماری های مقاربتی رایج است که توسط نوعی انگل تک سلولی به نام تریکوموناس ایجاد می­ شود. این انگل از طریق رابطه­ ی جنسی فرد را آلوده می سازد. این انگل سبب آلودگی مجرای ادرار در مردان می­ شود اما نشانه­ی خاصی ندارد. وقتی مجرای تناسلی با این انگل آلوده می­ گردد نشانه های بیماری بین 5 تا 28 روز بعد نمایان می شود. این نشانه ممکن است خفیف و یا شدید باشد. نشانه های تریکوموناس می ­تواند شامل موارد زیر باشد:

  • ترشحات زرد یا سبز از واژن
  • ترشحات آلت مردانه
  • بوی نامطبوع واژن
  • خارش واژن
  • درد در حین رابطه­ ی جنسی
  • ادرار دردناک

تریکومونیازیس

ایدز یا HIV

ویروس ایدز یا HIV سبب تخریب سیستم ایمنی فرد می ­گردد و در نتیجه­ ی آن بدن توانایی مبارزه با آلودگی ها را از دست می­ دهد. در نتیجه فرد دچار ابتلا به بیماری های ویروسی، قارچی و یا انگل هایی می­ شود که در حالت عادی به آن ها مبتلا نمی­ گردد. در نتیجه بدن به علت عدم توانایی در مبارزه با این امراض در خطر جدی قرار می­ گیرد. زمانی که فرد به این بیماری مبتلا می­ شود نشانه های بیماری ممکن است در حد یک سرماخوردگی خفیف باشد و تنها راه مطمئن تست خون می ­باشد. نشانه های اولیه بین یک هفته تا یک ماه برطرف می­ شوند و اغلب با سایر بیماری های ویروسی اشتباه گرفته می­ شوند. این نشانه ها می­ توانند شامل تب، سردرد، سرفه و التهاب غدد لنفاوی و خستگی باشند. زمانی که ویروس به تخریب سیستم ایمنی و گلبول های سفید بدن می­ پردازد نشانه های دیگری نیز به دیده می­ شوند:

  • التهاب غدد لنفاوی
  • اسهال
  • از دست رفتن وزن
  • تب
  • سرفه و کوتاه شدن تنفس

در مراحل آخر ابتلا به این ویروس نیز ممکن است این نشانه ها وجود داشته باشد:

  • خستگی دائمی و بدون دلیل
  • عرق کردن های شبانه
  • تب و لرز و تب بالای 38 درجه سانتی گراد که برای چند هفته ادامه دارد
  • اسهال مزمن
  • سردرد دائمی
  • عفونت های غیرعادی و تصادفی

هرپس تناسلی

هرپس تناسلی یکی از بیماری های مقاربتی به شدت مسری است که از طریق زخم های سطح غشای نواحی جنسی یا پوست فرد وارد بدن می ­شود. بیشتر افرادی که به این ویروس مبتلا می­ گردند معمولا علامت خاصی ندارند و نشانه ها گذرا هستند. زمانی که نشانه های بیماری شروع به بروز می­ کنند معمولا اولین مرحله بدترین مرحله است و شامل نشانه های زیر است:

  • جوش ها و تاول های ریز قرمز و کوچک در نواحی تناسلی و مقعد و در برخی موارد زخم های باز در این نواحی
  • درد و خارش نواحی جنسی
  • ادرار دردناک
  • علائم آنفولانزا

در برخی موارد تبخال تناسلی می­ تواند فعال و مسری باشد هر چند که نشانه­ ی خاصی وجود ندارد.

هرپس-تناسلی

پاپیلوما ویروس انسانی و زگیل های تناسلی

HPV یا پاپیلوما ویروس ها یکی از شایع ترین انواع بیماری های مقاربتی می­ باشند که در برخی موارد حتی منجر به سرطان رحم می­ گردند. به طور معمول زگیل تناسلی علامت خاصی ندارد اما زگیل های تناسلی می­ توانند این نشانه ها را داشته باشند:

  • تاول های کوچک صورتی یا خاکستری در نواحی جنسی
  • چندین زگیل در کنار هم که تشکیل خوشه های زگیل را می­دهند
  • خارش و ناراحتی در نواحی آلت تناسلی
  • خونریزی حین رابطه جنسی

اغلب این زگیل ها اندازه­ ی کوچکی دارند و در برخی موارد نیز می ­توانند سطح وسیعی را درگیر کنند و محدود به نواحی تناسلی نیستند. مناطقی مثل گلو و دهان نیز در صورت انجام رابطه جنسی دهانی می­ تواند به این زگیل ها آلوده گردد.

زگیل-تناسلی

هپاتیت

انواع هپاتیت های A و B و C جز عفونت های ویروسی مسری هستند که کبد را تحت تاثیر خود قرار می­ دهند. هپاتیت B و C معمولا سبب التهاب کبد به میزان شدید تر و بیشتری می­ شود. برخی از افراد کاملا بدون علامت هستند اما در برخی دیگر نشانه های بیماری می­ تواند شامل موارد زیر باشد:

  • خستگی
  • تهوع و استفراغ
  • درد شکمی خصوصا در ناحیه­ی راست بدن و جایی که کبد قرار دارد
  • از دست دادن اشتها
  • تب
  • ادرار تیره
  • درد عضلات و مفاصل
  • خارش
  • زردی پوست و زردی سفیدی چشم ها

سیفلیس

این بیماری نوعی عارضه باکتریایی است که علاوه بر ایجاد مشکلاتی برای نواحی تناسلی می­ تواند سایر اندام های بدن را نیز تحت تاثیر خود قرار دهد. علاوه بر پوست و مخاط، اندام هایی چون مغز و قلب نیز ممکن است تحت تاثیر قرار گیرند. نشانه های بیماری سیفلیس می­تواند در سه مرحله بروز کند. مرحله­ ی اولیه، ثانویه و مرحله­ ی سوم. برخی افراد نیز سیفلیس پنهان یا نهفته را تجربه می­کنند به این مفهوم که تست خونی آن ها مثبت است اما علائم خاصی ندارند.

در مراحل اولیه فقط جوش ها و زخم هایی بدون درد و کوچک در محل عفونت مشاهده می­ گردد. محل هایی مثل نواحی تناسلی، دهان و گلوی فرد می­ توان این جوش های کوچک را دید. زمانی که بیماری رو به بدتر شدن می­ گذارد نشانه هایی مثل:

  • زخم ها و تاول هایی قرمز یا قهوه­ای به اندازه­ی یک سکه در نواحی مختلف بدن مثل کف دست مشاهده می­شوند.
  • تب
  • بزرگ شدن غدد لنفاوی
  • خستگی و احساس گیجی
  • خارش و سوزش

بدون درمان موثر سیفلیس این باکتری در سراسر بدن گسترش می ­یابد و به بسیاری از اندام های حیاتی بدن آسیب می­ زند. برخی از علائم مرحله­ ی سوم یا آخر سیفلیس شامل موارد زیر است:

  • فقدان هماهنگی
  • بی حسی
  • فلجی
  • کوری
  • زوال عقل

به جز موارد بالا، نوع دیگری از سیفلیس مشاهده می­شود که به سیفلیس مادرزادی معروف شده است. این نوع سیفلیس از مادر باردار مبتلا، به نوزاد منتقل می­ شود. سیفلیس می ­تواند برای نوزاد خطر مرگ و آسیب مغزی داشته باشد به همین دلیل درمان آن اهمیت دارد.

سیفلیس

نوروسفلیس

در هر یک از مراحل سه گانه­ ی ابتلا به سیفلیس مغز و اعصاب می­ توانند تحت تاثیر قرار بگیرند. نوروسفلیس می­تواند هیچ علامتی نداشته و یا دارای علامت های زیر باشد:

  • سر درد
  • تغییرات رفتاری
  • مشکل در حرکت اندام

سایر بیماری های مقاربتی

این بیماری ها که کمتر شایع هستند شامل موارد زیر می­باشند:

  • Chancroid
  • گرانولومای نواحی لنفاوی
  • گرانولوما inguinale
  • Molluscum
  • Scabies

راه های انتقال بیماری های مقاربتی

بسته به نوع بیماری راه های انتقال آن نیز متفاوت خواهد بود. بیشتر بیماری ها از طریق رابطه­ ی جنسی و از طریق مایعات جنسی مثل منی و با ترشحات جنسی مثل خون و مخاط منتقل می­ شوند. برخی دیگر نیز با تماس پوست بدن با نواحی آلوده شده به فرد منتقل می ­شوند.

راه-های-انتقال-بیماری-های-مقاربتی

تشخیص بیماری های مقاربتی

در بیشتر موارد، پزشک صرفا با توجه به علامت های بالینی قادر به تشخیص بیماری های مقاربتی نیست. به همین دلیل برای اطمینان از ابتلا به بیماری، تست های مختلفی از فرد گرفته می شود.

بر اساس تاریخچه­ ی روابط جنسی فرد، متخصص تست های مختلفی را انجام می ­دهد حتی اگر علامت خاصی وجود نداشته باشد. بدین علت است که این نوع بیماری ها حتی بدون علامت نیز قادر به آسیب رساندن به اندام های بدن هستند و همچنین می­توانند از طریق رابطه­ ی جنسی به دیگران منتقل گردند.

تست هایی که در این زمینه انجام می ­شود شامل تست ادرار، نمونه برداری از مخاط جنسی و یا زخم های نواحی جنسی است. در برخی موارد نیز تست خون برای تشخیص ابتلا به بیماری گرفته می­ شود. باید دقت داشته باشید که پاپ­ اسمیر برای تشخیص بیماری های مقاربتی نیست بلکه برای تشخیص سلول های سرطانی رحم است. هر چند این تست می­ تواند با تست HPV همراه شود.

درمان بیماری های مقاربتی

باید در نظر بگیرید که این بیماری ها به دو دسته­ ی قابل درمان و غیر قابل درمان تقسیم می ­گردند. درمان بیماری های مقاربتی بسته به نوع آن متفاوت می باشد. تعداد بیماری های قابل درمان با آنتی بیوتیک و دارو ها بیشتر است و شامل موارد زیر است:

درمان-بیماری-های-مقاربتی

  • کلامیدیا
  • سفلیس
  • گونوریا
  • زگیل
  • تریکومونیاسیس

برخی بیماری های دیگر نیز در حال حاضر قابل درمان نیستند و نهایتا قابل کنترل و پیشگیری هستند:

  • HPV یا پاپیلوما ویروس
  • ایدز
  • هرپس تناسلی

با وجودی که این بیماری ها قابل درمان نیستند با تشخیص به موقع قابل کنترل خواهند بود. درمان در این بخش از بیماری ها شامل کاهش علائم بیماری و عدم انتقال آن به سایرین است. علاوه بر موارد بالا، این دسته از بیماری ها به سه دسته­ ی باکتریایی، ویروسی و … تقسیم می­گردند. درمان بیماری های باکتریایی وابسته به آنتی بیوتیک است. با توجه به این مورد باید تمام داروهای تجویز شده را حتی با بهبود علائم خود مصرف کنید. در صورتی که علائم فرد تغییر نکند و یا مجددا عود کند باید به پزشک مراجعه کنید. بیماری هایی که توسط ویروس ها ایجاد می­ شوند به وسیله­ ی آنتی بیوتیک ها بهبود پیدا نمی­ کنند. معمولا درمان خاصی برای بیماری های ویروسی وجود ندارند و سیستم ایمنی فرد خود به خود در برخی موارد آن­ها را از بین می ­برد. در سایر موارد داروها برای کمتر کردن علائم بیماری و عدم انتقال آن به سایرین است.

سایر بیماری ها که نه ویروسی هستند و نه باکتریایی توسط سایر میکروارگانیسم ها ایجاد می­شوند:

  • شپش های تناسلی
  • تریکومونیاسیس
  • اسکابیس

این دسته از بیماری ها نیز با داروهای موضعی یا خوراکی قابل درمان هستند.

فاکتورهای خطر بیماری های مقاربتی

افرادی که روابط جنسی متعدد با افراد مختلف دارند بیش از سایرین در معرض ابتلا به این بیماری ها قرار می­ گیرند. کسانی که از وسایل پیشگیری مثل کاندوم در حین روابط جنسی خود استفاده نمی­ کنند می­ توانند علاوه بر خود، همسر خود را نیز در معرض خطر قرار دهند. کاندوم ها در برابر بیماری هایی که از طریق مایع منی و خون و مخاط منتقل می­ گردند می­توانند از فرد محافظت کنند اما برخی بیماری ها از طریق پوست منتقل می­ شوند.  وجود خراش در پوست و آلت جنسی نیز خطر ابتلا را بالاتر می­ برد. انجام تست های غربالگری منظم به فرد کمک می­ کند که از عوارض این بیماری ها دور باشد.

منابع:

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/sexually-transmitted-diseases-stds/in-depth/std-symptoms/art-20047081

https://www.healthline.com/health/sexually-transmitted-diseases

دکتر سعیده اسدی

جراح و متخصص زنان ، زایمان و نازایی – دارای فلوشیپ جراحی های زیبایی زنان از موسسه زیبایی آمریکا

American association of aesthetic  – دارای گواهینامه سونوگرافی

برچسب ها:
پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شانزده + هفده =